Ana sayfa Gezilecek Yerler Tarihe Açılan Kapı: Boğazkale (Hattuşaş)

Tarihe Açılan Kapı: Boğazkale (Hattuşaş)

103
0

Şimdi sizleri çok ama çok eski zamanlara götüreceğiz. Özellikle tarihe meraklı olanların bu yazımızı okumasını ve Boğazkale’yi mutlaka ziyaret etmesini tavsiye ederiz.

Günümüzden 5 bin yıl öncesine ait kültürel verilere rastlanan Boğazkale’de,  ilk organize devleti kuran Hititlerin, ilk başkenti olan Hattuşaş yer alıyor. Anadolu’nun kalbindeki bu tarihi mekan aynı zamanda Türkiye’deki, UNESCO’nun Dünya Kültür Mirası Listesi’ne alınan 9 değerden biri. İlçe olmadan önce Sungurlu ilçesine bağlı bir bucak merkezi olan ve Boğazköy adıyla anılan Boğazkale, günümüzde Çorum iline bağlı bir ilçe olarak bu tarihi ve kültürel mirasa ev sahipliği yapıyor.

En az Mısır Uygarlığı kadar eski ve zengin bir uygarlık olan Hitit Uygarlığı, günümüze ulaşan eserleriyle oldukça dikkat çekiyor. Örneğin Hititler ile Mısırlılar arasında yapılan Kadeş Antlaşması metin tabletleri Boğazkale’de bulunmuş olup ayrıca Hattuşaş’ın en büyük kutsal mekanı olan Yazılıkaya Kaya Tapınağı, şehrin dışında, yüksek kayalar arasında saklanmış vaziyette yer alıyor. Hattuşaş ve Yazılıkaya’nın keşfi ise 1834 yılında gerçekleşmiş, 1835-1894 yılları arasında farklı yabancı arkeologlar tarafından burada kişisel çalışmalar yapılmış ve 1904 yılından itibaren de Alman Doğu Kültürleri Araştırma Merkezi tarafından bu alanda kazı çalışmaları başlatılmış. Ayrıca Muze-i Humayun müdürü Osman Hamdi Bey, 1906 yılında müzesi adına, Makridi’nin sorumluluğunda Boğazköy kazılarını başlatmış, dönemin çivi yazısı uzmanı Assiriyolog Hugo Winckler’i de kazı heyetine almış ve buranın Hitit Başkenti Hattuşaş olduğu tespit edilmiş. 1931-1939 seneleri arasında ve 2.Dünya savaşı sebebiyle verilen aradan sonra 1952 yılında yeniden başlatılan kazılar, bölgede halen kesintisiz olarak Alman Arkeoloji Enstitüsü tarafından sürdürülüyor. Şimdi gelelim bölgeyi ziyaretiniz esnasında sizi karşılayacak tarihi zenginliklere:

Boğazkale’de Gezilecek & Görülecek Yerler

Hattuşaş: Boğazköy ya da bir diğer adıyla Hattuşaş örenyeri, Hitit Devleti’nin eski çekirdek bölgesinin merkezinde yer alıyor. Bu örenyeri, Budaközü Çayı vadisinin güney ucunda, ovadan 300 metre yükseklikteki sayısız kaya kütleleri ve dağ yamaçlarının bölünmesiyle çevrili olarak kuzey ve batıda derin yamaçlarla sınırlandırılmış durumda. Şehir kuzeye doğru açık olup diğer kısımlar ise surlarla çevrili.

Hattuşaş ve Yazılıkaya ören yerleri 2 Ekim 1998 tarihinde milli park ilan edilmiş. Antik Kapadokya bölgesinin kuzey sınırına yakın bir konumda bulunan ve arkeolojik kazılarla gün ışığına çıkartılıp restore edilen, açık hava müzesi niteliğinde ziyaret edilebilen Hititlerin başkenti Hattuşaş’taki kalıntılar, Boğazköy Tarihi Milli Park’ın temelini meydana getiriyor. Asırlardır sürdürülen kazı ve araştırmalar ise bu alanın çevresindeki en eski yerleşmenin Kalkolitik Çağ’da, yani M.Ö. 6000 yılında olduğunu gösteriyor. Gerçekten de muazzam bir geçmiş, son derece etkileyici bir zaman…

Hitit imparatorluk döneminde (M.Ö. 14. ve 13.yüzyılda) şehir, yaklaşık 6 km uzunluğunda bir surla çevriliymiş. Şehirde ayakta kalmış, izlenebilen yapıların büyük kısmı, surlar gibi M.Ö. 13.yüzyıldan kalma. Kraliyet yapılarının bulunduğu Büyükkale’de, direkli galerilerle çevrili avlular, depo binaları, konutlar ve büyük bir kabul salonuyla büyük bir saraya ait kalıntılar gün yüzüne çıkarılmış. Hititlerden sonraki dönemlerde de bölgede önemli yerleşimler olmuş. Bölgede Helen-Galat ve Roma-Bizans’a ait yerleşme ve tahkimat izleri de görülüyor. Hattuşaş’ı ziyaret ettiğinizde tüm bu izleri ve kalıntıları canlı canlı görebiliyor ve harika bir tarih yolculuğuna çıkabiliyorsunuz.

Yazılıkaya: Hattuşaş (Boğazkale)’ın 1,5 km kuzeydoğusunda yer alıyor. Bölgedeki Yazılıkaya Tapınağı, Hattuşaş’ın en büyük ve en etkileyici kutsal mekanı olarak kabul ediliyor. Yazılıkaya A odasında özel bir tertip ve düzene sahip kayaya işlenmiş birçok kabartma figür bulunuyor. B odasındaki kabartmalar ise ana odada olduğu gibi kuşaklar halinde olmayıp yan duvarlara dört bağımsız figür işlenmiş. Büyük Kral III-IV. Tudhalia’nın hiyeroglifle yazılı ismi, B odasının sağ duvarının ön kısmında bir kez daha yer alıyor. Hemen yakınında ise bir heykel kaidesi olabilecek taş blok duruyor ve burada çivi yazılı bir tablette anlatıldığı üzere kralın bir heykelinin bulunuyor olabileceği tahmin ediliyor.

Boğazkale seyahatiniz esnasında bölgedeki muhteşem tarih ve kültür turunu tamamladıktan sonra ilçede yer alan ve Boğazköy-Hattuşaş kazılarında gün ışığına çıkarılan eserler ile çevreden elde edilen eserlerin sergilendiği Boğazköy Müzesi’ni de gezmeyi unutmayın. Hitit Uygarlığı’na ait diğer eserleri görmek isterseniz, il merkezindeki Çorum Müzesi ve Alacahöyük Müzesi’ni de ziyaret edebilirsiniz.

Boğazkale (Hattuşaş)’ye Ulaşım

Çorum’un bir ilçesi olan Boğazkale’ye, Otorento’dan kiralayacağınız aracınızla Türkiye’nin dört bir yanından kolaylıkla ulaşım sağlayabilirsiniz. Çorum’un 82 km güneybatısında yer alan Boğazkale’nin, Ankara’ya uzaklığı ise 200 km’dir. Ayrıca Ankara-Samsun karayolu üzerinde bulunan ve Boğazkale’ye 30 km mesafede olan Sungurlu’dan da bölgeye kolayca ulaşım sağlamak mümkündür. Ankara havalimanı araç kiralama için tıklayınız…

 

*Yararlanılan Kaynaklar:

www.tanitma.gov.tr/TR,22643/bogazkale-hattusa.html

Görsel: tr.wikipedia.org/wiki/Dosya:Hattusa_Upper_City_Temple_District2.JPG

 

 

 

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here